បច្ចេកវិទ្យាប្លុកឆេន (Blockchain) គឺជាអ្វី? អ្វីខ្លះដែលអ្នកគួរដឹង

រយៈពេលអាន៖ ៨ នាទី

ប្លុកឆេនគឺជាអ្វី? ប្រាកដណាស់ថាជាពាក្យបច្ចេកទេសដែលអ្នករាល់គ្នាធ្លាប់បានឮកន្លងមក។ ប៉ុន្តែប្រាកដណាស់ថានៅមានមនុស្សតិចតួចប៉ុណ្ណោះដែលអាចយល់ច្បាស់ និងយល់បានត្រឹមត្រូវអំពីពាក្យបច្ចេកទេសនេះ។ តាមរយៈអត្ថបទថ្ងៃនេះ យើងខ្ញុំមានបំណងចង់ចែករំលែកចំណេះដឹងមានប្រយោជន៍អំពីប្លុកឆេន ភ្ជាប់ជាមួយនឹងទិដ្ឋភាពទូទៅអំពីរបៀបដែលវាដំណើរការ ក៏ដូចជាការអនុវត្តទៅក្នុងវិស័យផ្សេងៗគ្នាផងដែរ។

បច្ចេកវិទ្យាប្លុកឆេនគឺជាអ្វី?

បច្ចេកវិទ្យាប្លុកឆេន (Blockchain) ឬហៅម្យ៉ាងទៀតថាខ្សែច្រវាក់ប្លុក គឺជាយន្តការមូលដ្ឋានទិន្នន័យទំនើបមួយ ដែលអនុញ្ញាតឱ្យមានការចែករំលែកព័ត៌មានប្រកបដោយតម្លាភាព នៅក្នុងបណ្តាញអាជីវកម្ម។ មូលដ្ឋានទិន្នន័យខ្សែច្រវាក់ប្លុកផ្ទុកទិន្នន័យនៅក្នុងប្លុកនានា ដែលភ្ជាប់គ្នាទៅវិញទៅមកនៅក្នុងខ្សែច្រវាក់មួយ។

ទិន្នន័យដែលបានផ្ទុកមានភាពស៊ីសង្វាក់គ្នាទៅតាមលំដាប់ពេលវេលា។ ដូច្នេះ អ្នកនឹងមិនអាចលុប ឬកែប្រែខ្សែច្រវាក់នេះបានទេ ប្រសិនបើគ្មានការយល់ព្រមរួមពីបណ្តាញ។ អរគុណចំពោះបច្ចេកវិទ្យានេះ អ្នកនឹងអាចបង្កើតរបស់មួយចំនួនដែលមិនអាចកែប្រែ ឬផ្លាស់ប្តូរបាន សម្រាប់តាមដានការបញ្ជាទិញ ការទូទាត់ ឬគណនី និងកន្លែងធ្វើប្រតិបត្តិការផ្សេងទៀត។ ប្រព័ន្ធនេះមានយន្តការសមាហរណកម្មនានាដែលដំណើរការ ដើម្បីទប់ស្កាត់ការបញ្ចូលប្រតិបត្តិការដោយគ្មានការអនុញ្ញាត បង្កើតនូវភាពស៊ីសង្វាក់គ្នានៅក្នុងទិដ្ឋភាពរួមនៃប្រតិបត្តិការទាំងនេះ។

លក្ខណៈពិសេសៗនៃប្លុកឆេន

មិនអាចផ្លាស់ប្តូរបាន

ភាពមិនអាចផ្លាស់ប្តូរបានគឺជាលក្ខណៈស្នូលមួយនៃបច្ចេកវិទ្យាប្លុកឆេន។ យល់តាមរបៀបសាមញ្ញ ភាពមិនអាចផ្លាស់ប្តូរបានមានន័យថារបស់ណាមួយមិនអាចផ្លាស់ប្តូរ ឬបំប្លែងបានទេ។ គ្មាននរណាម្នាក់អាចជ្រៀតជ្រែកកែប្រែ ឬផ្លាស់ប្តូរព័ត៌មានបានទេ ព្រោះទិន្នន័យទាំងអស់ត្រូវបានកត់ត្រា និងបង្ហាញនៅលើបណ្តាញទាំងមូល។

មិនប្រមូលផ្តុំអំណាច

លក្ខណៈមិនប្រមូលផ្តុំអំណាចនៅក្នុងប្លុកឆេន គ្រាន់តែជាការផ្ទេរសិទ្ធិត្រួតពិនិត្យ និងការសម្រេចចិត្តពីអង្គភាពមួយប្រមូលផ្តុំអំណាច ដែលអាចជាបុគ្គល អង្គការ ឬក្រុមមួយ ទៅជាបណ្តាញមួយដែលបែកខ្ចាត់ខ្ចាយ។ បណ្តាញប្លុកឆេនដែលមិនប្រមូលផ្តុំអំណាចជាធម្មតាប្រើប្រាស់ភាពតម្លាភាព ដើម្បីកាត់បន្ថយតម្រូវការត្រូវមានទំនុកចិត្តរវាងអ្នកចូលរួម។ បណ្តាញទាំងនេះក៏ទប់ស្កាត់អ្នកចូលរួមពីការប្រើប្រាស់សិទ្ធិអំណាច ឬសិទ្ធិត្រួតពិនិត្យទៅលើគ្នាទៅវិញទៅមក ដែលធ្វើឱ្យខ្សោយមុខងាររបស់បណ្តាញ។

ការឯកភាពគ្នា

បច្ចេកវិទ្យាប្លុកឆេនគឺជាប្រព័ន្ធមួយដែលបង្កើតច្បាប់អំពីការឯកភាពគ្នារបស់អ្នកចូលរួម ដែលអនុញ្ញាតឱ្យកត់ត្រាប្រតិបត្តិការនានា។ អ្នកអាចកត់ត្រាប្រតិបត្តិការថ្មីៗបានតែនៅពេលដែលភាគច្រើននៃអ្នកចូលរួមក្នុងបណ្តាញឯកភាពគ្នាប៉ុណ្ណោះ។

តួនាទីរបស់ប្លុកឆេននៅក្នុងប្រតិបត្តិការហិរញ្ញវត្ថុ?

ការប្រឈមមុខនឹងបច្ចេកវិទ្យាមូលដ្ឋានទិន្នន័យបែបប្រពៃណី បានបង្កបញ្ហាប្រឈមថ្មីៗនៅក្នុងការកត់ត្រា និងត្រួតពិនិត្យប្រតិបត្តិការហិរញ្ញវត្ថុ។ ការនេះបង្កភាពលំបាកនៅក្នុងការធ្វើឱ្យមានតម្លាភាព ចំពោះទិន្នន័យដែលបានកត់ត្រានៃប្រតិបត្តិការនានាដែលបានកើតឡើង។

រឿងភាគស្ថានភាពជួយឱ្យអ្នកយល់បានងាយស្រួល

ស្ថានភាពមួយត្រូវបានលើកឡើងនៅពេលអ្នកលក់ទ្រព្យសម្បត្តិមួយ បន្ទាប់ពីបានប្រគល់ប្រាក់រួច សិទ្ធិកម្មសិទ្ធិទ្រព្យសម្បត្តិនឹងត្រូវផ្ទេរទៅឱ្យអ្នកទិញ។ ពេលនោះភាគីទាំងពីរ (អ្នកលក់ និងអ្នកទិញ) អាចម្នាក់ៗនឹងកត់ត្រាបាននូវប្រតិបត្តិការរូបិយវត្ថុដែលទើបតែបានកើតឡើង។ ប៉ុន្តែគួរឱ្យអស់សំណើចថាគ្មានប្រភពណាមួយអាចទុកចិត្តបានពេញលេញនោះទេ។

ដោយសារតែ អ្នកលក់អាចប្រកែកថាពួកគេនៅមិនទាន់ទទួលបានប្រាក់នៅឡើយ ទោះបីជាពួកគេបានទទួលរួចហើយក៏ដោយ។ ផ្ទុយទៅវិញ អ្នកទិញក៏អាចនិយាយយ៉ាងងាយស្រួលថាពួកគេបានផ្ទេររួចហើយ ទោះបីជាពួកគេនៅមិនទាន់បានទូទាត់ក៏ដោយ។

វិធានការត្រួតពិនិត្យ និងផ្ទៀងផ្ទាត់គឺគ្មានន័យ

ដើម្បីទប់ស្កាត់ករណីឧទាហរណ៍ដូចខាងលើ នៅទីនេះអ្នកត្រូវការភាគីទីបីមួយដែលអាចទុកចិត្តបាន ដែលអាចត្រួតពិនិត្យ និងផ្ទៀងផ្ទាត់ប្រតិបត្តិការនានាដែលកើតឡើង។ ប៉ុន្តែវត្តមានរបស់ភាគីទីបីនេះគ្រាន់តែធ្វើឱ្យដំណើរការប្រតិបត្តិការកាន់តែស្មុគស្មាញ និងបង្កើតចន្លោះប្រហោងធំមួយ។

ព្រោះប្រសិនបើមូលដ្ឋានទិន្នន័យរបស់ភាគីទីបីនេះត្រូវបានលុកលុយ នឹងធ្វើឱ្យភាគីទាំងពីរ (អ្នកលក់ និងអ្នកទិញ) ទទួលរងការខាតបង់។

បច្ចេកវិទ្យាប្លុកឆេននាំមកនូវអ្វី?

ប្លុកឆេននឹងក្លាយជាវិធានការដ៏ល្អឥតខ្ចោះមួយ ដើម្បីកាត់បន្ថយបញ្ហាស្រដៀងគ្នានេះកុំឱ្យកើតឡើង។ តាមរយៈបច្ចេកវិទ្យានេះ វានឹងកសាងឡើងជាប្រព័ន្ធការពារការក្លែងបន្លំ មិនប្រមូលផ្តុំអំណាច ដើម្បីកត់ត្រាប្រតិបត្តិការនានា។ យល់តាមរបៀបសាមញ្ញ នៅពេលករណីប្រតិបត្តិការទ្រព្យសម្បត្តិមួយបានកើតឡើង នោះទាំងអ្នកទិញ និងអ្នកលក់នឹងត្រូវបានប្លុកឆេនបង្កើតសៀវភៅផ្ទាល់ខ្លួនមួយ។

បន្ទាប់ពីប្រតិបត្តិការទាំងអស់ត្រូវបានភាគីទាំងពីរយល់ព្រម នោះប្រព័ន្ធនេះនឹងធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពដោយស្វ័យប្រវត្តិទៅក្នុងសៀវភៅផ្ទាល់ខ្លួននោះរបស់អ្នកទាំងពីរនាក់ក្នុងពេលវេលាជាក់ស្តែង។ ដូច្នេះ នៅពេលទិន្នន័យត្រូវបានកត់ត្រានៅលើសៀវភៅផ្ទាល់ខ្លួន នោះភាគីណាមួយក៏មិនអាចជ្រៀតជ្រែកកែប្រែបានដែរ ទោះបីជាមានកំហុសឆ្គងក៏ដោយ ជាលទ្ធផលនោះ ប្រតិបត្តិការដែលបានកើតឡើងពីមុន ប្រសិនបើមានកំហុសឆ្គងរួចហើយ នឹងនាំឱ្យលទ្ធផលបន្ទាប់ពីនោះមានកំហុសឆ្គងតាមគ្នាដែរ។

អរគុណចំពោះលក្ខណៈពិសេសមានប្រយោជន៍របស់ប្លុកឆេន ដូច្នេះបច្ចេកវិទ្យានេះត្រូវបានយកទៅអនុវត្តទៅក្នុងវិស័យផ្សេងៗគ្នាជាច្រើន មិនត្រឹមតែប្រតិបត្តិការហិរញ្ញវត្ថុប៉ុណ្ណោះទេ។ បច្ចុប្បន្នបច្ចេកវិទ្យានេះក៏ត្រូវបានយកទៅអនុវត្តលើការបង្កើតរូបិយប័ណ្ណឌីជីថល ដូចជាប៊ីតខញ (Bitcoin) ផងដែរ។

វិស័យផ្សេងៗគ្នាប្រើប្រាស់ប្លុកឆេនយ៉ាងដូចម្តេច?

បន្ទាប់ពីយល់ដឹងថាប្លុកឆេនគឺជាអ្វីរួចមកហើយ យើងខ្ញុំនឹងណែនាំដល់អ្នកនូវការអនុវត្តជាក់ស្តែងតាមរបៀបច្នៃប្រឌិត នៃបច្ចេកវិទ្យានេះទៅក្នុងវិស័យផ្សេងៗគ្នាជាច្រើន។

វិស័យថាមពល

នៅបរទេស ក្រុមហ៊ុនថាមពលបច្ចុប្បន្នភាគច្រើនប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យានេះ ដើម្បីបង្កើតវេទិកាទីផ្សារជួញដូរថាមពល តាមរបៀបស្មើគ្នា និងសម្រួលដល់ការទទួលបានថាមពលកកើតឡើងវិញ។

ក្រុមហ៊ុនថាមពលទាំងនេះផ្អែកលើប្លុកឆេន បង្កើតជាវេទិកាទីផ្សារជួញដូរអគ្គិសនីសម្រាប់បុគ្គលនានា។ សម្រាប់ម្ចាស់ផ្ទះដែលមានផ្ទាំងសូឡា នៅពេលប្រើប្រាស់វេទិកានេះ ដើម្បីលក់បរិមាណអគ្គិសនីដែលបានផលិតទៅឱ្យអ្នកដទៃ ប្រព័ន្ធនៃវេទិកានេះនឹងដំណើរការដោយស្វ័យប្រវត្តិកម្ម និងតាមរយៈម៉ែត្រវាស់ស្មារត (smart meter) បង្កើតជាប្រតិបត្តិការនានា ហើយត្រូវបានប្លុកឆេនកត់ត្រាទុក។

នៅវៀតណាម ការអនុវត្តប្លុកឆេនទៅក្នុងវិស័យថាមពលក៏ត្រូវបានលើកទឹកចិត្តផងដែរ ដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមដែលនៅសេសសល់។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ បច្ចុប្បន្នជាមួយនឹងមហិច្ឆតាជំនួសប្រព័ន្ធប្រមូលផ្តុំអំណាចដែលមានស្រាប់ទាំងស្រុង ដោយទីផ្សារទិញលក់អគ្គិសនីតាមបណ្តាញស្មើគ្នាដូចបានលើកឡើងខាងលើ

នឹងមិនប៉ះពាល់យ៉ាងសំខាន់ចំពោះវិស័យអគ្គិសនីនាពេលអនាគតដ៏ខិតជិតនោះទេ។ ជំនួសមកវិញ មិនត្រឹមតែនៅវៀតណាមប៉ុណ្ណោះទេ ក្រុមហ៊ុនថាមពលនៅទូទាំងពិភពលោកជាទូទៅ គួរផ្តោតលើការស្វែងរកវិធីអនុវត្តប្លុកឆេនទៅក្នុងប្រព័ន្ធដែលមានស្រាប់ ដើម្បីធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវសកម្មភាពទិញលក់អគ្គិសនី។

វិស័យទំនាក់ទំនង និងកម្សាន្ត

បច្ចេកវិទ្យានេះត្រូវបានក្រុមហ៊ុននានានៅក្នុងវិស័យទំនាក់ទំនង និងកម្សាន្តប្រើប្រាស់ ដើម្បីគ្រប់គ្រងទិន្នន័យសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ។ ការផ្ទៀងផ្ទាត់សិទ្ធិអ្នកនិពន្ធគឺជាកិច្ចការដ៏សំខាន់មួយ ដើម្បីឱ្យសិល្បករទទួលបានប្រាក់ចំណេញប្រកបដោយសមធម៌ និងតម្លាភាព។ ក្រុមហ៊ុនទាំងនេះប្រើប្រាស់ប្លុកឆេនដើម្បីគ្រប់គ្រងសិទ្ធិឌីជីថលប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពជាងមុន នាំមកនូវផលិតភាព និងកាត់បន្ថយចំណាយលើការដោះស្រាយសិទ្ធិអ្នកនិពន្ធ។

វិស័យហិរញ្ញវត្ថុ

ប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុបែបប្រពៃណី ធនាគារ និងផ្សារហ៊ុន ប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាប្លុកឆេនដើម្បីគ្រប់គ្រងការទូទាត់អនឡាញ គណនី និងប្រតិបត្តិការទីផ្សារ ដើម្បីបង្កើនតម្លាភាព។

វិស័យលក់រាយ

ចំពោះក្រុមហ៊ុននានានៅក្នុងវិស័យលក់រាយ ពួកគេជាធម្មតាប្រើប្រាស់ដើម្បីតាមដានចលនានៃទំនិញនានា នៅពេលផ្លាស់ទីពីអ្នកផ្គត់ផ្គង់ទៅកាន់អ្នកទិញ។

មានប្រភេទបណ្តាញប្លុកឆេនអ្វីខ្លះ?

បច្ចុប្បន្នបច្ចេកវិទ្យានេះមានប្រភេទបណ្តាញមិនប្រមូលផ្តុំអំណាច ឬបែកខ្ចាត់ខ្ចាយសំខាន់ៗចំនួន ៤ ប្រភេទនៅក្នុងប្លុកឆេន៖

បណ្តាញប្លុកឆេនឯកជន

មានតែអង្គការតែមួយប៉ុណ្ណោះដែលអាចត្រួតពិនិត្យប្លុកឆេនឯកជននេះបាន។ ត្រូវបានហៅថាប្លុកឆេនដែលមានការគ្រប់គ្រង ស្ថាប័ននេះនឹងកំណត់ថាតើនរណាអាចជាសមាជិក និងតើពួកគេទទួលបានសិទ្ធិអំណាចអ្វីខ្លះនៅក្នុងបណ្តាញ។ ប្លុកឆេនឯកជនគ្រាន់តែមិនប្រមូលផ្តុំអំណាចមួយផ្នែកប៉ុណ្ណោះ ព្រោះប្លុកឆេនទាំងនេះមានការកម្រិតលើសិទ្ធិចូលប្រើប្រាស់។

បណ្តាញប្លុកឆេនសាធារណៈ

បណ្តាញនេះមិនទាមទារសិទ្ធិអនុញ្ញាតទេ ហើយមនុស្សគ្រប់រូបអាចចូលរួមបាន។ សមាជិកទាំងអស់នៃប្លុកឆេននេះនឹងមានសិទ្ធិអាន កែប្រែ និងផ្ទៀងផ្ទាត់ខ្សែច្រវាក់ប្លុកដូចគ្នា។ ជាចម្បង ការប្រើប្រាស់បណ្តាញប្រភេទនេះគឺដើម្បីឱ្យមនុស្សគ្រប់រូបអាចផ្លាស់ប្តូរជាសាធារណៈ និងជីករករូបិយប័ណ្ណឌីជីថលដូចជាប៊ីតខញ (Bitcoin) លីតខញ (Litecoin)។

បណ្តាញប្លុកឆេនចម្រុះ

ប្លុកឆេនបណ្តាញចម្រុះនឹងផ្សំរួមគ្នានូវកត្តាផ្សេងៗពីបណ្តាញឯកជន និងបណ្តាញសាធារណៈ។ ក្រុមហ៊ុននានាអាចបង្កើតប្រព័ន្ធឯកជនផ្អែកលើសិទ្ធិអំណាចនៅជាប់នឹងប្រព័ន្ធសាធារណៈមួយ។ តាមរយៈបច្ចេកវិទ្យានេះ ពួកគេត្រួតពិនិត្យ និងគ្រប់គ្រងសិទ្ធិចូលប្រើប្រាស់ទៅកាន់ទិន្នន័យជាក់លាក់ដែលបានផ្ទុកនៅក្នុងប្លុកឆេន ខណៈពេលនៅតែបើកចំហទិន្នន័យផ្សេងទៀត។

ពួកគេប្រើប្រាស់កិច្ចសន្យាឆ្លាតវៃ (smart contracts) ដើម្បីឱ្យសមាជិកសាធារណៈអាចត្រួតពិនិត្យ មើលថាតើប្រតិបត្តិការឯកជននានាបានបញ្ចប់ហើយឬនៅ។

បណ្តាញប្លុកឆេនសហព័ន្ធ

ក្រុមអង្គការមួយក្រុមត្រួតពិនិត្យបណ្តាញប្លុកឆេនសហព័ន្ធ។ អង្គការដែលបានជ្រើសរើសជាមុនចែករំលែកទំនួលខុសត្រូវក្នុងការថែរក្សា និងសម្រេចចិត្តអំពីសិទ្ធិចូលប្រើប្រាស់ទិន្នន័យ។ វិស័យផ្សេងៗដែលមានអង្គការជាច្រើនមានគោលដៅ និងទទួលបានផលប្រយោជន៍ពីទំនួលខុសត្រូវរួម ជាធម្មតាចូលចិត្តប្រើប្រាស់បណ្តាញប្លុកឆេនសហព័ន្ធ។

សេចក្តីបញ្ចប់

សូមអរគុណដល់អ្នករាល់គ្នាដែលបានតាមដានអត្ថបទនេះ សង្ឃឹមថាតាមរយៈព័ត៌មានគួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍ និងមានប្រយោជន៍ដែលយើងខ្ញុំបានចែករំលែក អាចជួយអ្នកយល់បន្ថែម និងយល់កាន់តែស៊ីជម្រៅអំពីប្លុកឆេនគឺជាអ្វី។ រាល់មតិយោបល់អ្នករាល់គ្នាអាចទុកមតិយោបល់ខាងក្រោមដើម្បីទទួលបានការជួយគាំទ្រលឿនបំផុត។

VIHAT TECHNOLOGY Co., Ltd

Headquarters: ViHAT Building – 06 Street No. 16 (Him Lam Residential Area) – Hiep Binh Chanh Ward – Thu Duc District – Ho Chi Minh City

Hanoi Branch: Floor 15, LADECO Building, 266 Doi Can, Ba Dinh, Hanoi

Cambodia Branch: Thida Rath #154 St. 33MC, Sangkat Steung Meanchey, Khan Mean Chey, Phnom Penh